De alexandrijn — twaalf lettergrepen en een rust op de helft
De alexandrijn is een versregel van precies twaalf lettergrepen, verdeeld in zes jambische voeten. Het bijzondere is de cesuur: een verplichte pauze na de zesde lettergreep. De regel valt daardoor in twee gelijke helften. Die pauze kan een komma zijn, een gedachtestreepje, of gewoon een woordgrens — maar ze moet er zijn.
Anders dan een sonnet of villanelle is de alexandrijn geen vaste strofische vorm maar een regelmaat: een fabel in paarrijm, een sonnet naar Frans model, een tragedie zoals Vondel deed — alles is mogelijk. De tool laat de strofevorm vrij.
Cesuur-streep in het schrijfveld
Terwijl je typt verschijnt een stippellijn na de zesde lettergreep — zo zie je direct of de cesuur op een woordgrens valt. Groen = woordgrens, oranje = midden in een woord.
Sonnet-presets
Via de preset-knoppen laad je schema en regelaantal voor drie klassieke varianten. Frans (Ronsard): abba abba ccd ede. Italiaans (Petrarca): abba abba cde cde. Engels (Shakespeare): abab cdcd efef gg.
Rijmschema-panel
Rechts van het schrijfveld (op mobiel eronder) toont het panel per regel de verwachte rijmklank en de status: open (—), ingevuld maar nog geen vergelijkingsregel, rijmt (groen), of rijmt niet (oranje).
Voorbeelden
Demonstratiefragment — naar het model van Joost van den Vondel (1637), Gijsbreght van Aemstel — via DBNL.
Demonstratiefragment — naar het model van Jacob Cats (1618), Sinne- en minnebeelden — via DBNL.